history30 stycznia 2026

Rycerze Maltańscy — Historia Zakonu, Który Ukształtował Wyspę

Kim byli faceci z krzyżem na piersiach? Szpitalnicy, piraci i budowniczowie w jednym.

Rycerze Maltańscy — Historia Zakonu, Który Ukształtował Wyspę

Nie da się zrozumieć Malty bez Rycerzy. Byli tu przez 268 lat i zmienili jałową skałę w twierdzę, której bała się cała Europa (i Imperium Osmańskie). Zostawili po sobie Vallettę, szpitale i ten słynny ośmioramienny krzyż.

Szpital czy Armia? Jedno i Drugie

Zaczynali w Jerozolimie jako szpitalnicy – opiekowali się chorymi pielgrzymami. Ale szybko zrozumieli, że w Ziemi Świętej trzeba umieć machać mieczem. Skutek? Stali się elitarną jednostką specjalną średniowiecza.

Na Maltę trafili trochę z przymusu (Cesarz Karol V dał im wyspę w zamian za... jednego sokoła rocznie. Najlepszy deal w historii nieruchomości). Maltańczycy nie byli zachwyceni, ale Rycerze szybko pokazali, że potrafią się bić.

Wielkie Oblężenie 1565: High Noon Europy

To tutaj Rycerze przeszli do legendy. 40 tysięcy Turków kontra 700 rycerzy i garstka Maltańczyków. Szanse? Żadne. A jednak wytrzymali 4 miesiące piekła.

Jean de Valette, Wielki Mistrz (miał wtedy 70 lat!), walczył w pierwszym szeregu na moście w Birgu. Taki to był typ człowieka.

Koniec Imprezy

Po latach chwały Rycerze trochę... zgnuśnieli. Zaczęli żyć luksusowo, pili, grali w karty i piracili na morzu (tak, oficjalnie nazywali to "corso", ale to było piractwo). Kiedy Napoleon przypłynął w 1798 roku, poddali się bez walki. Wielki Mistrz Hompesch spakował walizki i Rycerze zniknęli z wyspy.

Co Po Nich Zostało?

  • Auberges (Zajazdy): W Valletcie każdy "język" (narodowość) miał swój pałac. Dziś Auberge de Castille to biuro premiera.
  • Szpitale: Sacra Infermeria (dziś centrum konferencyjne) w Valletcie miała najnowocześniejszy szpital w Europie. Jedli tam ze srebrnych naczyń, żeby było higieniczniej!
  • Krzyż Maltański: Symbol 8 błogosławieństw... albo 8 cnot. Dziś znajdziesz go na każdym magnesie, autobusie i monecie euro.
💡 MONIKA TŁUMACZY: Zakon istnieje do dziś! Mają siedzibę w Rzymie, wydają własne paszporty i znaczki, ale nie mają państwa. To taki suwerenny byt bez ziemi. Czasem można spotkać Kawalerów Maltańskich w czarnych pelerynach na oficjalnych uroczystościach w Valletcie.
#rycerze#zakon#wielkie oblężenie#valletta#makłowicz